Rusya’da 2.400 Yıllık Keşif: Tümülüslerin Arasındaki Gizemli “Kurban Kompleksi” Ortaya Çıkarıldı

Rusya’nın Güney Ural Dağları bölgesinde yürütülen arkeolojik kazılar, antik dünyanın ölü gömme geleneklerine dair ezber bozan bir keşfe sahne oldu. İki büyük mezar tepesi (tümülüs) arasında tespit edilen ve arkeologlar tarafından “kurban kompleksi” olarak adlandırılan alan, 2.400 yıl öncesine ait göçebe toplulukların ritüellerini gün yüzüne çıkardı.

Rusya Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü tarafından Vysokaya Mogila arkeolojik alanında gerçekleştirilen çalışmalarda; yüzlerce at donanımı, altın aplikeler ve bronz boncuklardan oluşan zengin bir envanter kayıt altına alındı.

Göçebe Soyluların İzinde: Vysokaya Mogila Kazıları

Bu yaz gerçekleştirilen kazılar, 6 kilometrelik geniş bir alana yayılan ve yüksek statülü bireylere (soylulara) ait olduğu düşünülen tümülüs dizisine odaklandı. MÖ 4. ve 3. yüzyıllar arasında aktif olarak kullanılan bu nekropol alanı, sadece mezar içleriyle değil, mezarlar arasındaki boşluklarda bulunan eserlerle de dikkat çekti.

Kültürel Miras Uzmanlarından Sendika Açıklamalarına İlişkin Değerlendirme

×

Kazı başkanı arkeolog Sergey Sirotin ve ekibi, iki tümülüs arasındaki alanda yaptıkları incelemelerde, çoğu at kullanımı ve binicilik kültürüyle ilişkili 100’den fazla nesne ile 500’ü aşkın bronz boncuk tespit etti.

Kurban Çukurundan Çıkan “İthal” Hazineler

Bulguların en dikkat çekici kısmı, tümülüslerden birinin batısında yer alan sığ ve yuvarlak bir çukurun içine gizlenmişti. “Zengin kurban kompleksi” olarak tanımlanan bu alanda, dönemin sanat anlayışını ve ticaret ağlarını gösteren eşsiz parçalar bulundu:

• Altın Kaplan Aplike: Tümülüsün güneydoğusunda, bir kaplanın başını ve ön patisini tasvir eden altın plaka.

• Bronz Kepçe ve Kazan: Törensel yemeklerde kullanıldığı düşünülen kap parçaları.

• At Koşum Takımları: En az bir düzine sete ait bronz alınlıklar, yanak parçaları ve demir gemler.

Kuzey Kafkasya ve Karadeniz Etkisi

Arkeologlar, eserlerin işçiliği ve stilini incelediklerinde şaşırtıcı bir sonuçla karşılaştı. Nesnelerin büyük bir kısmı yerel üretimden ziyade, muhtemelen Kuzey Kafkasya ve Kuzey Karadeniz bölgelerinden ithal edilmişti. Bu durum, bölgedeki göçebe toplulukların uzak coğrafyalarla ticari ve kültürel bağları olduğunu kanıtlıyor.

Bronz dizgin süslemelerinden bazıları insan yüzü şeklinde. C: Institute of Archaeology of the Russian Academy of Sciences

Mitolojik Motifler ve Cenaze Ritüelleri

Bulunan at koşum takımları, dönemin inanç sistemini yansıtan ikonografik öğelerle süslenmişti. Metal diskler üzerinde;

• Mitolojik hayvan tasvirleri,

• Kuş figürleri,

• İnsan yüzleri ve geometrik desenler yer alıyordu.

Ayrıca alanda bulunan gümüş kaplamalı ahşap kâse ve kurban edilmiş yaban domuzu çeneleri, buranın basit bir depolama alanı değil, kutsal bir ritüel alanı olduğunu gösteriyor.

Mezarlıklar Sadece “Ölüler” İçin Değildi

Bu yeni keşif, Güney Urallar’daki mezarlık alanlarının işlevine dair arkeolojik bakış açısını değiştiriyor. Bulgular, bu alanların defin işleminden sonra terk edilmediğini; aksine göçebe soyluların belirli dönemlerde buraya geri dönerek anma törenleri, ziyafetler ve kurban ritüelleri düzenlediğini ortaya koyuyor. İki tümülüs arasındaki bu “kutsal boşluk”, yaşayanların ölülerle bağını sürdürdüğü yaşayan bir mekan olarak kullanılmıştı.

Kaynak: Arkeofili