Hristiyanlık tarihinin Anadolu’daki en önemli duraklarından biri olan ve Aziz Pavlus’un ziyaretleriyle bilinen Konya’daki Lystra Antik Kenti, toprağın altındaki sırları açığa çıkarmaya devam ediyor. Kazılarda bulunan ve 9. ila 11. yüzyıllar arasına tarihlenen bronz bir “röliker haç”, mühürlü yapısıyla arkeoloji dünyasında büyük heyecan yarattı.
Konya’nın Meram ilçesi sınırlarında, Necmettin Erbakan Üniversitesi (NEÜ) Öğretim Üyesi Doç. Dr. İlker Mete Mimiroğlu başkanlığında yürütülen kazılar, Bizans döneminin inanç dünyasına ışık tutan nadir bir eseri gün yüzüne çıkardı. Kilise alanındaki mezarlarda yapılan çalışmalarda, üzerinde geometrik motifler bulunan, iki parçalı bronz bir haç bulundu.
İçindeki Sır Korunacak: “Mühürlendiği İçin Açamıyoruz” Bulunan eser, Hristiyanlıkta kutsal sayılan emanetlerin saklandığı dinsel bir obje olan “röliker” (reliquary) haç. Bu tip eserlerin kazılarda genellikle kırık veya içi boşaltılmış halde bulunduğunu belirten Kazı Başkanı Doç. Dr. Mimiroğlu, bu buluntunun neden bu kadar özel olduğunu şu sözlerle anlattı:
“Genellikle rölikerler kazılarda kırık, açılmış ya da tek parça halinde ele geçer. Lystra kazılarında birden fazla röliker bulduk ancak bunların tamamına yakını kırık haldeydi. Bu eser ise ilk yapıldığı dönemde mühürlenmiş ve kapatılmış şekilde bulunmasıyla bizi heyecanlandırdı. Mühürlendiği için esere zarar vermemek adına açamıyoruz.”

Röliker
Cerrahi Hassasiyetle Koruma Altına Alındı Yüzyılların getirdiği bozulma ve korozyon, Arkeoloji Müzesi’ndeki uzman restoratörler tarafından adeta cerrahi bir hassasiyetle temizlendi. Mühürlü yapısı bozulmadan restore edilen 1000 yıllık haç, içindeki gizemiyle birlikte gelecek kuşaklara aktarılmak üzere koruma altına alındı.
Kaynak: AA (27.01.2025)